
Γαστρίτιδα: Ποια είναι τα συμπτώματα
Κάψιμο στο στομάχι, φούσκωμα ή πόνος στην άνω κοιλιακή χώρα; Η γαστρίτιδα είναι μια συχνή πάθηση που μπορεί να προκαλέσει ενοχλητικά συμπτώματα και να επηρεάσει την καθημερινότητά μας. Ας δούμε ποια είναι τα πιο συχνά σημάδια και πότε χρειάζεται να απευθυνθούμε σε γιατρό.
Πίνακας Περιεχομένων
- 1. Τι είναι η γαστρίτιδα;
- 2. Ποιά είναι τα συχνότερα συμπτώματα της γαστρίτιδας;
- 3. Προτάσεις Heals
- 4. Μπορεί η γαστρίτιδα να προκαλέσει αναιμία;
- 5. Πώς αντιμετωπίζεται η γαστρίτιδα;
Τι είναι η γαστρίτιδα;
Η γαστρίτιδα είναι η φλεγμονή του γαστρικού βλεννογόνου, δηλαδή του προστατευτικού στρώματος που καλύπτει το εσωτερικό του στομάχου. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, το στομάχι παράγει ισχυρά οξέα για τη διάσπαση της τροφής, ενώ παράλληλα προστατεύεται από ένα ειδικό στρώμα βλέννης και άλλους αμυντικούς μηχανισμούς. Όταν αυτή η ισορροπία διαταραχθεί, ο γαστρικός βλεννογόνος ερεθίζεται και εμφανίζεται φλεγμονή. Η γαστρίτιδα μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά (οξεία γαστρίτιδα) ή να εξελίσσεται σταδιακά για μήνες ή χρόνια (χρόνια γαστρίτιδα).

Οι συχνότερες αιτίες περιλαμβάνουν τη λοίμωξη από το βακτήριο Helicobacter pylori, τη συχνή χρήση αντιφλεγμονωδών φαρμάκων (όπως η ιβουπροφαίνη και η ασπιρίνη), την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, το κάπνισμα, αλλά και ορισμένα αυτοάνοσα νοσήματα. Η πιο αξιόπιστη εξέταση για τη διάγνωση είναι η γαστροσκόπηση. Μέσω ενός λεπτού ενδοσκοπίου, ο γαστρεντερολόγος εξετάζει απευθείας τον γαστρικό βλεννογόνο και μπορεί να λάβει βιοψίες όταν χρειάζεται. Παράλληλα, μπορεί να ζητηθούν:
- εξέταση για Helicobacter pylori
- γενική αίματος
- έλεγχος σιδήρου και βιταμίνης Β12
- εξετάσεις κοπράνων σε ειδικές περιπτώσεις
Ποιά είναι τα συχνότερα συμπτώματα της γαστρίτιδας;
Τα συμπτώματα της γαστρίτιδας διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Μερικοί ασθενείς εμφανίζουν έντονες ενοχλήσει, ενώ άλλοι μπορεί να έχουν χρόνια φλεγμονή χωρίς ιδιαίτερα συμπτώματα. Το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι ο πόνος ή το αίσθημα καύσου στο επιγάστριο, δηλαδή στο πάνω κεντρικό μέρος της κοιλιάς, ακριβώς κάτω από το στέρνο. Ο πόνος μπορεί να εμφανίζεται μετά το φαγητό, με άδειο στομάχι ή να είναι συνεχής κατά τη διάρκεια της ημέρας. Συχνά συνυπάρχει αίσθημα φουσκώματος, βάρους στο στομάχι και πρόωρου κορεσμού. Πολλοί ασθενείς αναφέρουν ότι αισθάνονται χορτάτοι μετά από πολύ μικρή ποσότητα φαγητού.
Άλλα συχνά συμπτώματα είναι η ναυτία, η τάση για έμετο, οι ερυγές (ρεψίματα), η δυσπεψία και η απώλεια όρεξης. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί κακοσμία στόματος, ιδιαίτερα όταν η γαστρίτιδα συνυπάρχει με λοίμωξη από Helicobacter pylori.
Αν ο πόνος ή το κάψιμο στο στομάχι επανέρχεται συχνά για περισσότερο από δύο εβδομάδες, μπορεί να μην οφείλεται απλώς στο άγχος ή σε «βαρύ φαγητό». Η ιατρική αξιολόγηση μπορεί να εντοπίσει έγκαιρα τη βασική αιτία.
Οξεία και χρόνια γαστρίτιδα: Πώς διαφέρουν τα συμπτώματα;
Η οξεία γαστρίτιδα εμφανίζεται συνήθως ξαφνικά. Τα συμπτώματα είναι εντονότερα και μπορεί να περιλαμβάνουν ισχυρό επιγαστρικό πόνο, ναυτία και εμετούς. Αντίθετα, η χρόνια γαστρίτιδα εξελίσσεται πιο αργά και συχνά προκαλεί ήπια αλλά επίμονα συμπτώματα. Πολλοί ασθενείς περιγράφουν συνεχή δυσπεψία, φούσκωμα ή ένα αίσθημα δυσφορίας μετά τα γεύματα για μήνες ή ακόμη και χρόνια. Σε αρκετές περιπτώσεις η χρόνια γαστρίτιδα ανακαλύπτεται τυχαία κατά τη διάρκεια γαστροσκόπησης που πραγματοποιείται για άλλο λόγο.
Πότε τα συμπτώματα είναι ανησυχητικά;
Παρότι η γαστρίτιδα είναι συνήθως αντιμετωπίσιμη, υπάρχουν ορισμένα συμπτώματα που απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν εμφανιστεί αιματηρός έμετος ή έμετος που μοιάζει με «κατακάθι καφέ», καθώς αυτό μπορεί να υποδηλώνει αιμορραγία από το ανώτερο πεπτικό σύστημα. Επίσης, τα μαύρα, πίσσα-όμοια κόπρανα (μέλαινα κένωση) αποτελούν πιθανό σημάδι γαστρικής αιμορραγίας και δεν πρέπει να αγνοούνται. Η ανεξήγητη απώλεια βάρους, η δυσκολία στην κατάποση, η έντονη κόπωση ή η εμφάνιση αναιμίας αποτελούν επίσης συμπτώματα που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση.
Η παρουσία αίματος στον έμετο ή μαύρων κοπράνων δεν είναι φυσιολογική. Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτείται άμεση επικοινωνία με γιατρό.
Προτάσεις Heals
Μπορεί η γαστρίτιδα να προκαλέσει αναιμία;
Σε ορισμένες μορφές χρόνιας γαστρίτιδας, ιδιαίτερα στην ατροφική ή αυτοάνοση γαστρίτιδα, μπορεί να μειωθεί η απορρόφηση της βιταμίνης Β12. Η έλλειψη βιταμίνης Β12 μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλοβλαστική αναιμία (ένας τύπος αναιμίας που εμφανίζεται όταν ο οργανισμός δεν μπορεί να παράγει φυσιολογικά ερυθρά αιμοσφαίρια λόγω διαταραχής στη σύνθεση του DNA τους. Ως αποτέλεσμα, τα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι μεγαλύτερα από το φυσιολογικό (μεγαλοβλάστες) και δεν λειτουργούν αποτελεσματικά). Οι πιο συχνές αιτίες είναι η έλλειψη βιταμίνης Β12 και φυλλικού οξέος (βιταμίνη Β9), προκαλώντας συμπτώματα όπως:
- έντονη κόπωση
- αδυναμία
- ζάλη
- δύσπνοια στην κόπωση
- δυσκολία συγκέντρωσης
Γι’ αυτό οι ασθενείς με χρόνια γαστρίτιδα συχνά χρειάζονται περιοδικό εργαστηριακό έλεγχο.
Πώς αντιμετωπίζεται η γαστρίτιδα;
Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία που προκαλεί τη φλεγμονή. Όταν εντοπιστεί λοίμωξη από Helicobacter pylori, χορηγείται ειδική αντιβιοτική αγωγή σε συνδυασμό με φάρμακα που μειώνουν την παραγωγή γαστρικού οξέος. Σε περιπτώσεις που η γαστρίτιδα σχετίζεται με αντιφλεγμονώδη φάρμακα ή αλκοόλ, η απομάκρυνση του ερεθιστικού παράγοντα αποτελεί βασικό μέρος της θεραπείας. Συστήνονται:
- μικρά και συχνά γεύματα
- περιορισμός αλκοόλ
- διακοπή καπνίσματος
- αποφυγή πολύ λιπαρών ή πικάντικων τροφών όταν επιδεινώνουν τα συμπτώματα
Συμπληρώματα που βοηθούν
Γλυκόριζα (Licorice root - Glycyrrhiza glabra): Ενεργοποιεί το προστατευτικό επίπεδο βλέννας στο στομάχι. Επιπλέον, έχει αντιφλεγμονώδη δράση και βοηθά στην ανάσχεση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού (Helicobacter pylori).
Μαστίχα Χίου (Mastic gum - Pistachia lentiscus): Αντιμετωπίζει αποτελεσματικά το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (Helicobacter pylori) και βοηθά στη θεραπεία των ελκών.
Zinc carnosine (Καρνοσινικός Ψευδάργυρος): Αποκαθιστά τις βλάβες (από έλκος) στο έσω μέρος του στομάχου και των εντέρων, ενώ παράλληλα παρουσιάζει δράση και ενάντια στο H. pylori.
Aloe Vera: Βελτιώνει τη θεραπεία του έλκους και παρέχει αντιμικροβιακό αποτέλεσμα. Ο πόσιμος χυμός της δημιουργεί ένα παχύρρευστο, προστατευτικό φιλμ που «ντύνει» τα εσωτερικά τοιχώματα του στομάχου. Έτσι, καλύπτει την πληγή (το έλκος), την προστατεύει από τα καυτερά γαστρικά οξέα και μειώνει άμεσα τη φλεγμονή και τον πόνο (καούρα).
Προβιοτικά: Βοηθούν στην πέψη και εμποδίζουν τις προσβολές του γαστρεντερικού. Προτείνεται η λήψη σκευασμάτων που να περιέχουν τουλάχιστον 4 έως 5 δισεκατομμύρια «φιλικούς» μικροοργανισμούς.
Βιταμίνη C: Προσφέρει αντιοξειδωτικά αποτελέσματα στο στομάχι και επιβραδύνει την ανάπτυξη του ελικοβακτηριδίου (H. pylori). (Αν εμφανιστεί διάρροια από τη χρήση της, προτείνεται μείωση της δόσης ).
Χαμομήλι (Chamomile): Βοηθά στην ανακούφιση της γαστρίτιδας χάρη στις αντιφλεγμονώδεις και γαστροπροστατευτικές του ιδιότητες. Συμβάλλει στην καταπράυνση του ερεθισμένου γαστρικού βλεννογόνου και στη μείωση συμπτωμάτων όπως το αίσθημα καύσου και η δυσπεψία.
Πεπτικά ένζυμα: Βοηθούν γενικότερα στην πέψη της τροφής. Ωστόσο, αναφέρεται πως μερικοί ασθενείς με ευαισθησία επιλέγουν ένζυμα που δεν περιέχουν πρωτεάση, καθώς το συγκεκριμένο ένζυμο μπορεί να ερεθίσει το στομάχι.
Η γαστρίτιδα είναι μια συχνή φλεγμονώδης πάθηση του στομάχου που μπορεί να προκαλέσει πόνο στο επιγάστριο, φούσκωμα, ναυτία, δυσπεψία και αίσθημα βάρους μετά το φαγητό. Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή θεραπεία συμβάλλουν στην πρόληψη επιπλοκών και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής.
Πηγές
- American College of Gastroenterology. Management of Helicobacter pylori Infection. American Journal of Gastroenterology.
- World Gastroenterology Organisation. Global Guidelines on Gastritis and Helicobacter pylori.
- National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. Gastritis – Symptoms and Causes.
- Mayo Clinic. Gastritis: Symptoms and causes.
- European Helicobacter and Microbiota Study Group. Management of Helicobacter pylori Infection, 2022.
Συχνές Ερωτήσεις για τη Γαστρίτιδα
Χρόνια γαστρίτιδα συμπτώματα
Η χρόνια γαστρίτιδα μπορεί να εμφανίζεται με πόνο ή κάψιμο στο στομάχι, φούσκωμα, ναυτία, δυσπεψία, μειωμένη όρεξη και αίσθημα βάρους μετά το φαγητό. Σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να είναι και ασυμπτωματική.
Αγχώδης γαστρίτιδα συμπτώματα
Η αγχώδης γαστρίτιδα σχετίζεται με το στρες και μπορεί να προκαλέσει καούρες, πόνο στο στομάχι, φούσκωμα, ναυτία και επιδείνωση των συμπτωμάτων σε περιόδους έντονου άγχους.
Ατροφική γαστρίτιδα συμπτώματα
Η ατροφική γαστρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη παραγωγή γαστρικών υγρών, δυσπεψία, φούσκωμα, κόπωση, αναιμία και μειωμένη απορρόφηση θρεπτικών συστατικών.
Πώς θεραπεύεται η γαστρίτιδα;
Η θεραπεία της γαστρίτιδας εξαρτάται από την αιτία και μπορεί να περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή (π.χ. αναστολείς οξέος), αντιμετώπιση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού, αλλαγές στη διατροφή και αποφυγή αλκοόλ, καφέ και καπνίσματος, καθώς και μείωση του στρες.
Γαστρίτιδα τροφές
Σε περίπτωση γαστρίτιδας προτιμώνται ήπιες τροφές όπως βραστά λαχανικά, ρύζι, πατάτες, μπανάνα, γιαούρτι και άπαχο κρέας. Καλό είναι να αποφεύγονται πικάντικα, λιπαρά, καφές, αλκοόλ και αναψυκτικά.






